In deze tijden zou je denken dat het wel duidelijk is dat gemeenten en provincies niet meer om onafhankelijk onderzoek heen kunnen. Echter, je zult versteld staan dat hoeveel gemeentelijke projecten en beleidsplannen nog door de raad heen gedrukt trachten te worden zonder onafhankelijk onderzoek.

In tijden waar de vraag vanuit de publieke opinie snakt naar meer openheid en transparantie, lijkt het er wel op dat sommige coalities binnen gemeenten liever de deur op slot houden, en via achterkamertjes zaken trachten geregeld te krijgen.

Burgers roepen, zo niet schreeuwen, om meer duidelijkheid vanuit de politiek machine.

Echter, dagelijks kunnen we de krantenkoppen erop naslaan, en het acht uur journaal op scherp zetten dat weer een gemeente gefaald heeft onafhankelijk onderzoek te verrichten en verheldering te scheppen in soms zeer complexe zaken en materie. Hierbij geholpen bij de ‘goede’ voorbeelden die men vanuit Den Haag aangedragen krijgt, want ook daar lijkt transparantie niet de hoogste prioriteit te hebben.

Wat kan een onafhankelijk onderzoek bewerkstelligen?

Bovenop dat er een grondig onderzoek verricht wordt zodat het voorgelegde vraagstuk of project belicht en uitgediept kan worden. Zal zeker de onafhankelijkheid van een dergelijk onderzoek garant moeten staan voor nauwkeurige resultaten en uitkomsten. Dit resulteert in besluitvorming die alle burgers toekomt, daar gemeenten publieke gelden spenderen en de burgerij er baat bij heeft als dit inzichtelijk toegelicht kan worden.

Er zijn momenteel te veel voorbeelden voor handen, die duidelijk duiden dat binnen gemeentebesturen maar wat aangemodderd wordt, en fondsen en andere zaken niet of met weinig beleid worden uitgegeven.

Wie garandeert onafhankelijk onderzoek

“Money makes the world go around”. Geld kan dus ook onderzoeksresultaten danig beïnvloeden. Het is zaak om voor een gerenommeerd onafhankelijk onderzoeksinstituut te kiezen. Dit soort onafhankelijkheid is vaak over jarenlange ervaring en succesvolle resultaten en onderzoeken opgebouwd.

Het is dus zaak om met onafhankelijke onderzoeksinstituten te werken die zich niet laten beïnvloeden door wat additionele budgetten, of gunstige randvoorwaarden, en dus niet bereid zijn om hun goede reputatie op het spel te zetten door het beïnvloeden van de resultaten van een niets afdoend onderzoekje.

Onderzoeksinstituten staan voor hun zaak, en zullen te allen tijde het achterste van hun tong laten zien, en hun onderzoeksresultaten en bevindingen niet onder stoelen of banken steken.

De maatschappelijke functie van onafhankelijke onderzoeken is belangrijk in een open samenleving. Het draagt bij aan de algehele politieke gezondheid en interesse van de bevolking.

Onderzoek dient boven elke vorm van twijfel verheven te zijn. Het maatschappelijk en het vertrouwen van de burger wordt daarmee gediend.

Vormen van onafhankelijkheid

De onafhankelijkheid van het onderzoek moet buiten kijf zijn. Echter, er zijn meerdere vormen van onafhankelijkheid te bedenken. Wat te denken van onafhankelijkheid van de context, de vorm, de begripsbepaling, in de positie, oordeelvorming, beeldvorming, en slotbeschouwing.

Een hele mond vol, maar in principe komt het erop neer dat het onderzoek wellicht volledig onafhankelijk was, echter de interpretatie van het onderzoek langzaam bezijden de waarheid verloopt, of in beeldvorming opgeschreven wordt vanuit een bepaalde context of richting. De richting en de slotbeschouwing zijn ook gevoelig voor manipulaties. Gerenommeerde onderzoeksinstanties staan stevig in hun schoenen om dergelijke manipulaties niet te laten plaatsvinden, en zich te weren tegen dit soort onethische zaken.

Stel je eens voor dat een succesvolle onafhankelijk onderzoek is gedaan in alle onderdelen van de beleidscyclus. En dat men zowel in de breedte maar ook zeker in de diepte onafhankelijk onderzoek heeft laten doen, met cijfers van gelijksoortige projecten of beleid, vanuit zowel binnen- als ook buitenland. Een goed degelijk onderzoek, gestaafd, gemeten en onderzocht. Echter, in de slotbepaling gaat het mis. Dan zal altijd de zweem blijven hangen dat het onderzoek niet voldoende, of zelfs slecht was. Echter, wat slecht beschreven was, waren de slotbepalingen en rapportages. Aan dit soort slechte slotbepalingen liggen allerlei oorzaken ten grondslag, echter vaak is de menselijke factor de belangrijkste. Zorg dat het onafhankelijke onderzoeksbureau, ook zijn onafhankelijkheid mag tonen tijdens de slotbepalingen en eindresultaten. Als dit ook nog eens transparant en openbaar gebeurd, des te beter.

Gerenommeerde onderzoeksbureaus staan voor het grotere publieke belang, en dragen zorg aan een meer inclusieve samenleving waarin gewogen beleid gemaakt wordt. Dit is exact waarom Nederlandse gemeenten niet om onafhankelijk onderzoek heen kunnen.

Een betrokken onderzoeker.